27 Tháng tư, 2018

Giáo dục khai phóng và sự hữu ích của những kiến thức “vô dụng”

27 Tháng tư, 2018

Trong quá trình tìm kiếm tư liệu về giáo dục khai phóng giới thiệu đến PHHS và các em học sinh, Fulbright tham khảo một số bài viết chất lượng.

Dưới đây là bài viết của Giáo sư Terry Nardin – Giáo sư về khoa học chính trị và là giám đốc Chương trình giảng dạy đại cương tại Đại học Yale-Đại học Quốc gia Singapore (NUS). Bài viết của ông về giáo dục khai phóng đăng trên Channelnewsasia.com có tựa đề: Giáo dục khai phóng ở Singapore và sự hữu ích của những kiến thức “vô dụng”.

Ý tưởng về nền giáo dục khai phóng thách thức tính ưu việt của các chương trình giáo dục thiên về hướng nghiệp.

Terry Nardin (hiện là giáo sư khoa học chính trị và giám đốc chương trình giảng dạy chung tại Trường Đại học Yale-NUS ở Singapore) đã có bài thảo luận về giá trị của giáo dục khai phóng. Ở Singapore 10 năm cách đây, nếu bạn đang cân nhắc chọn ngành để học tại trường đại học, thì những lựa chọn hàng đầu của bạn có thể là luật, kế toán hoặc kỹ thuật.

Với nhiều người Singapore và châu Á thì mục đích của giáo dục đại học là trang bị cho sinh viên những kỹ năng chuyên môn cũng như các chuyên ngành khác để đảm bảo giúp họ có một công việc cụ thể và ổn định.

Dĩ nhiên các trường đại học làm được nhiều hơn thế, nhưng chủ yếu họ vẫn tập trung chuyên môn hóa sinh viên ngay từ những năm đầu đại học.

Nhưng việc xuất hiện ý tưởng về giáo dục khai phóng đã làm lung lay quan điểm về tầm quan trọng của giáo dục hướng nghiệp kiểu như thế này.

Phương pháp tiếp cận đa ngành và đa lĩnh vực thường ít gắn với một lộ trình nghề nghiệp xác định ngay sau khi tốt nghiệp.

Tại một trường đại học giáo dục khai phóng, những chủ đề nêu trên được nghiên cứu để giúp sinh viên hình thành lối tư duy khác biệt và thú vị, chứ không phải được dùng như một bộ công cụ chính yếu để giải quyết những vấn đề kỹ thuật hay y tế. Ý tưởng về nền giáo dục khai phóng thách thức tính ưu việt của các chương trình giáo dục thiên về hướng nghiệp.

Terry Nardin (hiện là giáo sư khoa học chính trị và giám đốc chương trình giảng dạy chung tại Trường Đại học Yale-NUS ở Singapore) đã có bài thảo luận về giá trị của giáo dục khai phóng. Ở Singapore 10 năm cách đây, nếu bạn đang cân nhắc chọn ngành để học tại trường đại học, thì những lựa chọn hàng đầu của bạn có thể là luật, kế toán hoặc kỹ thuật.

Với nhiều người Singapore và châu Á thì mục đích của giáo dục đại học là trang bị cho sinh viên những kỹ năng chuyên môn cũng như các chuyên ngành khác để đảm bảo giúp họ có một công việc cụ thể và ổn định.

Dĩ nhiên các trường đại học làm được nhiều hơn thế, nhưng chủ yếu họ vẫn tập trung chuyên môn hóa sinh viên ngay từ những năm đầu đại học.

Nhưng việc xuất hiện ý tưởng về giáo dục khai phóng đã làm lung lay quan điểm về tầm quan trọng của giáo dục hướng nghiệp kiểu như thế này.

Phương pháp tiếp cận đa ngành và đa lĩnh vực thường ít gắn với một lộ trình nghề nghiệp xác định ngay sau khi tốt nghiệp. Và ở Hoa Kỳ, những trường đại học giáo dục khai phóng – hoạt động trên phương pháp tiếp cận này thường phổ biến hơn.

Vào năm 2013, Bộ Giáo dục đã có động thái táo bạo khi cung cấp một lộ trình giáo dục mới cho những người trẻ ở Singapore.

Bộ đã thiết lập một trường đại học để tạo điều kiện cho các sinh viên ở đây có thể theo đuổi nền giáo dục khai phóng.

Tuy nhiên nhiều người vẫn chưa đánh giá cao chương trình giáo dục mới này và họ cũng không hiểu vì sao người Singapore nên quan tâm đến nó.

Linh hoạt trong suy nghĩ

Điểm khác biệt chính của những sinh viên được hưởng chương trình giáo dục khai phóng là họ có cơ hội tiếp xúc với nhiều lĩnh vực khác nhau.

Điều này khuyến khích sự linh hoạt trong tư duy và phát triển khả năng tiếp cận một vấn đề từ nhiều góc độ.

Những sinh viên này thường dành vài năm đầu tiên ở trường đại học tìm hiểu về ngành nhân văn, khoa học xã hội và khoa học tự nhiên trước khi quyết định chọn một chuyên ngành cụ thể.

Tại Yale-NUS, sinh viên sẽ được trải nghiệm điều này trong một chương trình giảng dạy chung. Ở đây, họ sẽ đắm chìm trong nhiều hoạt động từ việc đọc các áng văn cổ điển và triết học xuất phát từ Ấn Độ, Trung Quốc, châu Phi và châu Âu cho đến việc nghiên cứu khoa học và lý luận định lượng.

Một phần tiêu đề của tôi, “tính hữu ích của những kiến ​​thức vô dụng” được lấy ý tưởng từ cuốn sách của Abraham Flexner, xuất bản lần đầu tiên năm 1939.

Ông là người sáng lập và là giám đốc đầu tiên của Viện Nghiên cứu Cao cấp Princeton. Flexner đã học về văn học kinh điển tại Đại học Johns Hopkins và sau đó là tâm lý học tại Harvard.Ông lập luận rằng nghiên cứu cơ bản được thúc đẩy bởi sự tò mò và trí tưởng tượng hơn là bằng các mục tiêu thực tế. Và chúng có thể dẫn đến những đột phá công nghệ dựa trên những khám phá mới.

Theo ông, những công nghệ được xây dựng trên nền tảng những kiến thức cũ kĩ – như đường sắt – sẽ không thể nào phù hợp với công nghệ dựa trên những ý tưởng mới mẻ như điện toán số.

Lập luận của Flexner cho chúng ta thấy rằng giáo dục khai phóng không loại bỏ khoa học, mà bao gồm cả chúng. Khoa học vật lý và khoa học đời sống, cùng với toán học và khoa học máy tính, là một phần của chương trình học giáo dục khai phóng.

Tại một trường đại học giáo dục khai phóng, những chủ đề nêu trên được nghiên cứu để giúp sinh viên hình thành lối tư duy khác biệt và thú vị, chứ không phải được dùng như một bộ công cụ chính yếu để giải quyết những vấn đề kỹ thuật hay y tế.

Ví dụ, một sinh viên được đào tạo về giáo dục khai phóng có chuyên ngành khoa học máy tính và hiểu được cấu trúc chính trị khu vực thông qua các khóa học về chính trị và kinh tế, có khả năng mang lại nhiều giá trị hơn cho một công ty công nghệ thông tin đang có nhu cầu mở rộng hoạt động kinh doanh trong khu vực.

Giáo dục khai phóng đào luyện con người để họ phát triển khả năng lĩnh hội những điều mới và áp dụng chúng một cách nhanh chóng.

Phóng khoáng trong tư duy

Nhấn mạnh vào bề rộng, cùng với khả năng nhìn một vấn đề từ nhiều góc độ khác nhau là khía cạnh tinh túy của chương trình giảng dạy giáo dục khai phóng. Nó cho phép các trường đại học giáo dục khai phóng đào tạo được những sinh viên thành công. Bởi vì mỗi sinh viên thai nghén trong mình nhiều ý tưởng và khả năng cần thiết để thoát khỏi các công việc cụ thể bị bó buộc để chuyển sang những vị trí lãnh đạo.

Khả năng thích ứng giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong xã hội đang ngày một thay đổi chóng mặt như hiện nay.

Một đặc điểm khác của giáo dục khai phóng là nó nhấn mạnh vào việc học dựa trên thảo luận trong các nhóm nhỏ, cũng như tiếp xúc sớm với các nghiên cứu thực tiễn.

Sinh viên được khuyến khích bày tỏ quan điểm của mình về những điều đã được học và ứng dụng chúng vào thực tế. Họ cũng phải luyện tập cách để đạt được sự đồng thuận trong một vấn đề với người bạn chung nhóm và giáo viên hướng dẫn của họ.

Các trường đại học giáo dục khai phóng dễ dàng thực hiện những phương pháp học tập hiệu quả trên hơn các trường đại học lớn, bởi vì lớp học của họ có quy mô nhỏ và tỉ lệ sinh viên mà giáo viên phải hướng dẫn cũng thấp hơn.

Còn tiếp

Nguồn tham khảo bài viết:  

https://www.channelnewsasia.com/news/singapore/commentary-a-liberal-arts-education-in-singapore-and-the-10155030

Ảnh tham khảo: Yale-NUS’ Facebook page

Đăng ký thông tin